De 8 jaarfeesten

Jaarfeesten, ook wel sabbats genoemd, zijn seizoensfeesten, waarbij we vieren en meebeleven wat er in de Natuur rondom ons gebeurt.   

Wat betekenen deze jaarfeesten voor ons in deze tijd ?

 1.      Het is een eerbetoon aan de Goddelijke en de Godinnelijke krachten die het leven op aarde in stand houden.

2.      Ze zijn de weergave van de cyclussen van het jaar, op deze manier onderstrepen we de sacrale inhoud van het menselijke handelen. (zaaien, ploegen, oogsten,...) en  betuigen we dank aan Moeder Aarde voor haar giften. Dankzij dit ‘systeem’ kunnen mensen die in de stad leven terug in contact komen met de kringloop van het jaar, door er op hun eigen manier mee bezig te zijn.

3.      We worden ons terug bewust van de levenskracht van de natuur, die in alles en iedereen latent aanwezig is. Door de jaarfeesten te vieren, kunnen  we deze terug opwekken in ons zelf.

4.      Het plezier van feest te vieren, we uiten onze vreugde voor het feit dat de natuur voor ons zorgt, dat wij haar kinderen zijn. 

Korte beschrijving van de 8 jaarfeesten 

Samhain

het feest van de doden, het begin van de winter en het jaar

1 november 

Samhain is de eerste dag van het nieuwe jaar. Op 31 oktober vieren de heksen hun oudejaarsavond, de commerciële variant Halloween zal iedereen wel kennen. Op deze nacht gaan traditioneel de poorten open naar de andere wereld, de grenzen vervagen en worden flinterdun. De God, die zichzelf geofferd heeft met Lughnasadh,  maakt hier zijn overgang naar de onderwereld, hij wordt voor ons onbereikbaar. Hij transformeert van de Heer van Leven in de Heer van de Dood. Het is op dit moment dat we contact kunnen leggen met de geesten van de overledenen die zich nog in de ‘andere wereld’ bevinden. Het is ook de periode van de wilde jacht, waar de geesten onder begeleiding van de Wildeman of de Godin (cfr. Vrouw Holle) over de velden razen. Het is echter geen moment van verdriet, de dood is immers de voorwaarde tot nieuw leven. Dit illustreert zich bijvoorbeeld in de mythe van de Wilde Jacht (of Wild Bunch). De velden waar deze passeerde, waren het jaar erna volgens de legendes de vruchtbaarste. Dit moment, deze poort, vormt samen met Beltain een soort as doorheen het jaarwiel, waarrond het jaar scharniert, het is de aanzet van de donkere periode.

Parallellen zijn hier te leggen met Allerheiligen, Allerzielen, Sint-Nicolaas en zijn zwarte pieten,....

 Yule

midwinter, de kortste dag, de belofte van nieuw leven, 21 december 

Op Yule hebben we het wintersolstitium, dit is de langste nacht van het jaar. Dit valt samen met een vreemd kosmisch verschijnsel, namelijk de 13 donkere dagen. Gedurende deze periode verplaatst de zon zich bijna niet ten opzichte van de aarde. Het zijn dagen van bezinning en rust. We zijn aangekomen in het hart van de winter. Hier maakt de Godin de belofte van een nieuwe vruchtbaarheid, er wordt een ‘nieuw’ verbond gesloten tussen Haar en haar kinderen. De dagen beginnen weer te verlengen, het licht wint het terug op de duisternis. Dit werd en wordt gesymboliseerd door de verlichtingen die overal worden rondgehangen in deze periode. Het gebruik om een groenblijvende boom (hulst of spar)  in huis te halen stamt hier ook van af. De maretak die nog steeds wordt opgehangen, is hier ook een symbool van, daar hij bessen draagt in hartje winter. Traditioneel werden de donkere dagen afgesloten met een groot feest (op bepaalde plaatsen valt carnaval nog altijd op deze oorspronkelijke datum.) Gedurende deze 13 dagen, werd ook het joelblok gebrand. Dit is een boomstronk die gedurende 13 dagen brandende werd gehouden. De assen werden dan over de velden gestrooid om vruchtbaarheid te verzekeren. Hier zien we terug hoe Yule symbool staat voor het verborgen leven dat reeds aanwezig is in de dood.

Parallellen zijn hier te leggen met ; Kerstmis, Driekoningen, Carnaval,....

Imbolc

het zaai- en ploegfeest, het begin van de lente

1 februari 

Imbolc is het traditionele zaai- en ploegfeest, ook gekend als Candlemas, Lichtmis. Dit is het begin van de lente. De aarde wordt voorbereid op haar ‘barende’ werk. Hier verleidt de Godin in de gedaante van een jonge maagd de Heer van de Dood, de Oude God, en hij bevrucht haar. Uit deze vereniging zal met Beltain de God herboren worden als jonge God. Imbolc betekent immers « in de buik ». Het is de periode van hernieuwing, het prille begin van het nieuwe leven . De resten van de Yule versieringen worden nu verbrand in een groot vreugdevuur. In de oude volksgebruiken werd nu de ‘grote schoonmaak’ gehouden, dit was ook het feest dat de mensen met kaarsen rond de stad, of hun erf trokken om het nieuwe leven aan te kondigen. De honderden vlammen symboliseerden de bevruchting van de aarde. Ze vormden een symbool voor het prille licht dat de duisternis reeds aan het overwinnen was en de sluimerende levenskracht die in de natuur werd opgewekt.

Parallellen zijn hier te leggen met ; Maria-lichtmis, februare (Sabijns ; ritueel reinigen), Valentijnsdag,...

Ostara

het lentefeest, de belofte van de geboorte

21 maart 

Ostara is het moment dat de Godin, bevrucht door de Oude God, hoogzwanger is van de Jonge God, en hiermee de gelofte bij zich draagt van de geboorte. Het leven is nog niet reëel aanwezig, maar de aanwijzingen zijn zo sterk , dat niemand dit nog kan ontkennen. Het is dan ook logisch dat het symbool voor deze sabbat het ei is. Het is de volle lente, licht en duisternis zijn nu in evenwicht (de dag en de nacht zijn even lang) Vanaf nu wordt het echt voelbaar dat de dagen langer worden. Een ander symbool van de Godin dat hier zeer belangrijk is, is de haas. Deze benadrukt de vruchtbaarheid van de Godin. De haas en het ei zijn symbolen die heden ten dage nog altijd worden gebruikt.

Parallellen zijn hier te trekken met ; het Paasfeest

Beltain

het feest van de geboorte en de vruchtbaarheid, het begin van de zomer

1 mei 

Op Beltain, het begin van de zomer, wordt de Jonge God geboren. Dit moment is opnieuw een poort op de as Samhain-Beltain, deze doorgang is even essentieel voor de geboorte, als voor de dood. De Jonge God dient de Godin nu definitief te ontrukken aan de klauwen van de Oude God. Hier wordt het duistere aspect van de God aan de kant geschoven, zodat de Jonge God met Litha tot zijn volle wasdom kan komen. Tezelfdertijd bedrijft de Jonge God de liefde met de Godin en wordt haar minnaar, hij neemt de plaats in van de Oude God (de bevruchter). Tezelfdertijd is de Jonge God hier ook de Groene Man, de jonge speelse God van het woud. In de Wicca is dit dus een dubbel feest, enerzijds een feest van geboorte-vruchtbaarheid en anderzijds het vruchtbaarheid-vrij-feest. In het volksgebruik was dit een feest van uitgelatenheid, er werd gedanst rond de meiboom. In sommige dorpen trokken paartjes ‘s nachts het bos in om de liefde te bedrijven. Het nieuwe leven werd uitbundig gevierd en er werden reusachtige Beltain-vuren ontstoken.

Parallellen zijn hier te trekken met ; de meifeesten, de Walpurgisnacht, ...

Litha

midzomer, de langste dag, de belofte van de oogst

21 juni

Met Litha wordt er zoals met Yule een nieuw verbond gesloten, dit maal is het een verbond tussen de God en de Godin. De God neemt de verantwoordelijkheid op zich voor de vruchtbaarheid van het land. Hij is niet langer de Groene Man van het woud, de minnaar zonder verantwoordelijkheid. Hij wordt haar gemaal die zich voorbereid op het offer dat hij zal schenken met Lughnasadh, namelijk zichzelf. Hier staat de zon op haar volste kracht, het is de langste dag van het jaar. Vanaf nu wint het duister het van het licht en worden de dagen korter. De groei is beëindigd, de noodzakelijke afname is begonnen (dit is essentieel om te kunnen oogsten) Hier vieren wij dan ook de volheid van de zomer, het ultieme geschenk van de natuur waardoor we zullen kunnen oogsten met Lughnasadh. Hiertoe worden terug reusachtige vuren ontstoken, alles wat in aanraking kwam met het vuur werd geacht dezelfde kracht te krijgen als het vuur zelf. (het vuur als symbool voor de volle zon)

Parallellen zijn te trekken met ; Sint-Jansfeest

Lughnasadh

het oogstfeest, het begin van de herfst

1 augustus 

Op Lughnasadh, het oogstfeest, ook wel Lammas genoemd, offert de God zichzelf. Hij draagt immers de verantwoordelijkheid voor het land, die hij opgenomen heeft door zijn huwelijk met de Godin op Litha. Dit is de voorwaarde voor nieuw leven. Zijn offer schenkt voedsel en zaad voor het volgende jaar. Het land wordt leeggemaakt onder de blakende zon, alleen stopsels blijven achter op de vlakte. Dit is het begin van de herfst, de natuur begint zich terug voor te bereiden op de winter. Vanaf hier bereiden we ons voor om de winter door te komen . De God is dood, en bereid zich voor om zijn tocht naar de onderwereld te ondernemen. Zijn taak als zonnegod is volbracht .

Parallellen zijn te trekken met ; verscheidene oogstfeesten, Sint-Jacob, Maria-Hemelvaart,...

Mabon

de herfst-evening, de belofte van de dood (wedergeboorte)

21 september 

Op Mabon zijn licht en duister terug in evenwicht . Vanaf dit punt wordt het voelbaar dat de dagen korter worden. Hier nemen we definitief afscheid van de Zonnegod, wiens geest nog rondwaart over de aarde. De Heer van het Leven is nu op weg naar het Land van de Dood, waar hij zal aankomen met Samhain om te transformeren tot de Heer van de Dood. Hier zijn we in de volle herfst en wordt ons de belofte geschonken van de dood en de winter. Deze is immers noodzakelijk voor het nieuwe leven. Er wordt een laatste oogstfeest gehouden en de Godin wordt bedankt voor alle gaven die ze ons geschonken heeft.

Parallellen zijn te trekken met ; de verschillende wijn- en bierfeesten, Sint Lambertus, Sint Bavo,...